2. Diễn biến
Tóm tắt diễn biến chiến tranh TT
Ngày 25/6/1950 quân BTT tràn qua vĩ tuyến 38 để tấn công tổng lực vào Hàn quốc. Với quân số gấp đôi và vũ khí được LX trang bị vượt trội, BTT nhanh chóng chiếm được Seoul, quân Hàn quốc nhanh chóng tan vỡ và rút chạy về Busan.
Vì quân BTT chủ động tấn công tổng lực, HĐ Bảo an LHQ nhóm họp và ra nghị quyết để quân LHQ tham chiến giúp Hàn quốc đẩy lùi BTT. Vì LX lúc đó đang tẩy chay HĐBA nên nghị quyết mới được thông qua.
Quân đội LHQ mà đa số là quân Mỹ đang đóng ở Nhật đã đổ bộ vào Hàn quốc và nhanh chóng đẩy lùi quân BTT về bên kia vĩ tuyến 38. TT Truman đã đồng ý để tư lệnh MacArthur cho quân LHQ vượt tuyến đánh sang đất Bắc TT đến tận sông Áp Lục. Quân BTT không đủ sức chống cự và để mất Bình Nhưỡng.
Trước tình thế bị đe dọa biên giới, Chí nguyện quân TQ đã vượt sông Áp Lục sang đánh quân LHQ bằng chiến thuật biển người. Quân LHQ phải rút về Nam. Quân TQ và BTT tái chiếm Seoul khiến Mỹ phải đe dọa dùng bom hạt nhân. Hai bên ký hiệp định đình chiến ngày 27/7/1953, lấy vĩ tuyến 38 làm giới tuyến tạm thời và giữ nguyên tình trạng chiến tranh cho đến nay. Tuy nhiên, chỉ có Mỹ và BTT ký HĐ, Lý Thừa Vãn không ký.
Tuy quân LHQ can thiệp vào TT thông qua 1 nghị quyết của HĐBA nhưng TT Truman lại không thông qua QH Mỹ để tham chiến. Tuy nhiên, đa số dân Mỹ ủng hộ cuộc chiến này vì tính chính đáng của nó.
Chiến tranh VN thì mọi người đã rõ nên mình không cần tóm tắt diễn biến mà phân tích luôn sự khác biệt.
Sự giống nhau rất nhỏ là quân Mỹ và đồng minh tham chiến với mục đích bảo vệ đồng minh là VNCH và Hàn quốc trước nguy cơ bị tiêu diệt bởi quân CS và phe CS là phía chủ động gây chiến.
2 cuộc chiến có diễn biến khác nhau rất nhiều vì chiến tranh TT kéo dài có 3 năm và mang tính tổng lực, còn chiến tranh VN kéo từ năm 1960, tính từ khi VNDCCH thông qua nghị quyết TƯ 15 quyết định dùng bạo lực để GP MN (tháng 12/1959), đến năm 1975. Vì cuộc chiến kéo dài 15 năm nên trải qua nhiều giai đoạn phức tạp, cả chiến tranh du kích đến chiến tranh tổng lực trên quy mô lớn...
Lý do tham chiến
Vào những năm đầu của cuộc chiến VNDCCH không ngang nhiên tấn công VNCH tổng lực như BTT tấn công Hàn quốc mà lén lút đưa quân vào Nam và hỗ trợ MTDTGP MNVN. Vì thế mà LHQ cũng như Mỹ không có đủ lý do để can thiệp như ở TT cho dù quân BV có tấn công lẻ tẻ vào các sân bay và điểm đóng quân Mỹ ở VNCH.
Phía Mỹ cần 1 lý do chính đáng hơn để can thiệp vào VN, là sự kiện Vịnh Bắc Bộ. Đó là việc tàu Maddox của Mỹ bị VNDCCH tấn công. Tài liệu giải mật của Mỹ sau này cho thấy là tàu Mỹ bị tấn công lần 1 là chính xác và lần 2 là ngụy tạo, để QH Mỹ giao quyền cho TT Johnson được toàn quyền gây chiến với VNDCCH.
Mỹ ném bom VNDCCH để trả đũa việc bị tấn công. Mỹ chính thức tham chiến bằng quân bộ vào năm 1965, khi nhận thấy VNCH có nguy cơ sụp đổ do khủng hoảng chính trị sau khi đệ nhất CH sụp đổ. Các đồng minh của Mỹ cũng tham chiến nhưng không dựa vào nghị quyết nào của LHQ mà dựa trên cam kết của khối quân sự SEATO phòng thủ chung ở ĐNA.
Lý do sâu xa của việc Mỹ can thiệp vào VN là do muốn ngăn chặn làn sóng đỏ lan ra khắp ĐNA. Lý do trực tiếp là sự kiện Vịnh BB.
Phạm vi chiến tranh
Quân bộ của Mỹ và đồng minh KHÔNG vượt qua vĩ tuyến 17 để đánh ra Bắc, vì e ngại quân TQ lại kéo sang như ở TT. Vì thế mà quân TQ cũng chỉ tham chiến hạn chế ở miền Bắc, chủ yếu là lính phòng không, cố vấn, công binh, không tham chiến trực tiếp với quân bộ của Mỹ và đồng minh. Ngoài TQ, còn có quân BTT và LX tham chiến ở VNDCCH với vai trò phòng không, không quân, cố vấn. Còn ở TT thì LX viện trợ và phi công LX tham chiến dưới màu cờ TQ hoặc BTT (không chính thức). Chiến tranh TT không có giới hạn về không gian, còn CT VN là có giới hạn trong phạm vi VNCH. Mỹ chỉ ném bom ra Bắc.
Dư luận Mỹ
Như vậy, tuy được QH Mỹ chấp nhận (năm 1971 QH rút bỏ nghị quyết này) nhưng dân Mỹ lại phản đối chiến tranh VN. Một trong các lý do là nó quá khốc liệt mà dân Mỹ lại xem được trên TV, trong khi chiến tranh TT chưa có công nghệ đó. Ngoài ra, lý do tham chiến của quân đội Mỹ không được rõ ràng và chính đáng như ở TT.
HĐ đình chiến
Trong cả 2 cuộc chiến, Mỹ ký HĐ đình chiến với quân CS khi cuộc chiến đi vào bế tắc. Sự khác biệt là ở TT, quân BTT không thể tiếp tục tấn công để "GP MN" và Mỹ cũng không rút toàn bộ khỏi miền Nam, Hàn quốc không ký HĐ. Còn ở VN, Mỹ phải rút toàn bộ quân, VNCH buộc phải ký HĐ, sau đó quân CS đã đánh thắng VNCH để thống nhất đất nước.
(Còn tiếp)
Nhận xét
Đăng nhận xét